बाल दत्तक प्रक्रियेवरील संशोधनाला सेज विद्यापीठाची मान्यता
सावंतवाडी, दि.१८: सिंधुदुर्ग जिल्ह्याच्या शैक्षणिक आणि सामाजिक वैभवात भर घालणारी एक अत्यंत अभिमानास्पद बातमी समोर आली आहे. कायदा, शिक्षण आणि समाजकार्यात नेहमी अग्रेसर असणाऱ्या सावंतवाडीतील ज्येष्ठ विधिज्ञ व सामाजिक कार्यकर्त्या ॲड. शीतल अभिजीत टिळवे यांना भोपाळ येथील नावाजलेल्या ‘संजीव अग्रवाल ग्लोबल एज्युकेशनल युनिव्हर्सिटी’ (सेज विद्यापीठ) कडून कायदेविषयातील पीएचडी (डॉक्टरेट) पदवी बहाल करण्यात आली आहे. अत्यंत कठीण व सामाजिकदृष्ट्या गांभीर्याच्या विषयावर त्यांनी सादर केलेल्या प्रबंधाला विद्यापीठाने सर्वोच्च मान्यता दिली असून, या ऐतिहासिक यशामुळे संपूर्ण कायदे आणि सामाजिक वर्तुळातून त्यांचे कौतुक केले जात आहे.
ॲड. शीतल टिळवे यांनी विद्यापीठाच्या विधी व कायदे अध्ययन शाखेअंतर्गत “महाराष्ट्र आणि मध्य प्रदेश राज्यांमधील बाल दत्तक प्रक्रियेचा तुलनात्मक अभ्यास” या अत्यंत महत्त्वाच्या विषयावर संशोधन कार्य पूर्ण केले. अनाथ, बेघर आणि वंचित बालकांच्या पुनर्वसनाचा मार्ग मोकळा करणाऱ्या दत्तक कायद्यांमधील गुंतागुंत त्यांनी या संशोधनातून उलगडून दाखवली आहे. दोन्ही राज्यांतील कायदेशीर तरतुदी, प्रत्यक्ष प्रशासकीय अंमलबजावणीतील त्रुटी, बालकांचे मूलभूत हक्क आणि त्यांच्या संरक्षणाचे उपाय यांचा त्यांनी सखोल कायदेशीर व सामाजिक दृष्टिकोनातून वेध घेतला.
आपल्या शोधप्रबंधातून ॲड. टिळवे यांनी संपूर्ण दत्तक व्यवस्था ही बालकेंद्रित, पारदर्शक आणि गतिमान असणे का गरजेचे आहे, हे स्पष्ट केले आहे. केवळ कायदेशीर सोपस्कार पूर्ण न करता, दत्तक घेणाऱ्या पालकांचे मानसिक व सामाजिक समुपदेशन करणे, त्यांना सुलभ कायदेविषयक मदत पुरवणे आणि मूल दत्तक दिल्यानंतरही त्याच्या सुरक्षिततेचा सातत्याने पाठपुरावा करणारी भक्कम यंत्रणा उभारणे यांसारख्या अत्यंत महत्त्वपूर्ण शिफारसी त्यांनी मांडल्या आहेत. त्यांचे हे संशोधन भविष्यात कायदेतज्ज्ञांसाठी आणि धोरणकर्त्यांसाठी अत्यंत मार्गदर्शक ठरणार आहे.
या यशस्वी संशोधन प्रवासात त्यांना मार्गदर्शक डॉ. सिमरन सिंग यांचे मोलाचे सहकार्य लाभले, तर विभागप्रमुख डॉ. सुनीलकुमार पांडे यांच्या सूक्ष्म परीक्षणातून संशोधनाला योग्य दिशा मिळाली. विद्यापीठाच्या निकषानुसार १८ जुलै २०२६ रोजी ॲड. टिळवे यांची अंतिम मुलाखत पार पडल्यानंतर, १४ ऑगस्ट २०२६ रोजी विद्यापीठाने त्यांना अधिकृतपणे पीएचडी पदवी घोषित केली. सातत्याने ज्ञानसाधना व सामाजिक बांधिलकी जपणाऱ्या ॲड. शीतल टिळवे यांच्या या उत्तुंग यशाबद्दल विविध राजकीय, सामाजिक, शैक्षणिक व कायदेविषयक क्षेत्रांतील दिग्गजांनी त्यांचे अभिनंदन करत पुढील वाटचालीसाठी उदंड शुभेच्छा दिल्या आहेत.

